ΑφιÎÏωμα στη «ΣιδηÏά ΚυÏία» Margaret Thatcher
Ήταν το 1979 ÏŒταν η Margaret Thatcher Îσπασε το άβατο του ανδροκρατοÏμενου βρετανικοÏ κοινοβουλίου και εκλÎχθηκε στο Ïπατο αξίωμα της χÏŽρας.
ΘÎση που Îμελλε μάλιστα να κατακτήσει άλλες δÏο φορÎς στην πολιτική της καριÎρα, η οποία σημαδεÏτηκε απÏŒ τεταμÎνο κλίμα, κοινωνικÎς αναταραχÎς και προσπάθειες αναμÏŒρφωσης της βρετανικής οικονομίας.
Κατά τη διάρκεια των τριÏŽν θητειÏŽν της περιÎκοψε τις παροχÎς κοινωνικής πρÏŒνοιας, κουτσοÏρεψε τη δÏναμη των εργατικÏŽν συνδικάτων και ιδιωτικοποίησε μια σειρά απÏŒ κρατικÎς βιομηχανίες.
ΑμφιλεγÏŒμενη προσωπικÏŒτητα η ίδια, θα παραιτηθεί το 1991 εν μÎσω πολιτικοÏ αναβρασμοÏ, ÏŒταν θα Îβλεπε τη λαοφιλία της να πιάνει κυριολεκτικά πάτο.
Ας δοÏμε λοιπÏŒν τη ζωή μιας απÏŒ τις πλÎον ισχυρÎς γυναίκες του 20οÏ αιÏŽνα...
ΠρÏŽτα χρÏŒνια
Η πολιτικÏŒς και πρÏŽην πρωθυπουργÏŒς Margaret Thatcher γεννιÎται ως Margaret Roberts στις 13 Οκτωβρίου 1925 στο Grantham της Βρετανίας. ΚÏŒρη μικροεμπÏŒρου, η φαμίλια ζει σε διαμÎρισμα πάνω απÏŒ το οικογενειακÏŒ παντοπωλείο, ÏŒπου η μικρή Margaret θα Îχει την πρÏŽτη της επαφή με τα συντηρητικά ιδεÏŽδη του πατÎρα της, ο οποίος ήταν μÎλος του τοπικοÏ δημοτικοÏ συμβουλίου.
Με πολÏ καλÎς επιδÏŒσεις στα σχολικά της χρÏŒνια, η Margaret θα γίνει δεκτή στο φημισμÎνο πανεπιστήμιο της ΟξφÏŒρδης, ÏŒπου και θα σπουδάσει Χημεία. ΤαυτÏŒχρονα βÎβαια με τις σπουδÎς, θα λάβουν χÏŽρα και τα πρÏŽτα πολιτικά σκιρτήματα, με τη Θάτσερ να γίνεται πρÏŒεδρος του συντηρητικοÏ φοιτητικοÏ κÏŒμματος του πανεπιστήμιου.
Το 1947 θα πάρει το πτυχίο της στη Χημεία και θα εργαστεί ως ερευνήτρια σε διάφορα ινστιτοÏτα της χÏŽρας.
ΠρÏŽιμη πολιτική δράση
ΔÏο μÏŒλις χρÏŒνια μετά την αποφοίτηση, η Thatcher θα κάνει την πρÏŽτη κροÏση για δημÏŒσια θÎση, κατεβαίνοντας στην εκλογική αναμÎτρηση του 1950 ως υποψήφια του ΣυντηρητικοÏ ΚÏŒμματος. Παρά το γεγονÏŒς ÏŒτι ÏŒλοι γνÏŽριζαν πως θα Îχανε, η κίνηση αυτή θα της εξασφάλιζε σεβασμÏŒ μεταξÏ των συναδÎλφων, ιδιαίτερα λÏŒγω των πÏρινων λÏŒγων που εκφωνοÏσε και της δυναμικÏŒτητάς της.
Την επÏŒμενη χρονιά θα ξαναπροσπαθοÏσε, και πάλι ÏŒμως δεν θα τα κατάφερνε. ΔÏο μήνες μετά τη δεÏτερη αποτυχία, ήταν πια ÏŽρα να παντρευτεί τον Dennis Thatcher. Το 1952, η Thatcher -πλÎον- θα βάλει τις πολιτικÎς της φιλοδοξίες στην άκρη για να σπουδάσει Νομικά, την ÏŽρα που η νεοσÏστατη οικογÎνεια θα υποδεχτεί την επÏŒμενη χρονιά τα δίδυμα Carol και Mark.
Η Thatcher θα ολοκληρÏŽσει τη νομική της εκπαίδευση το 1953, με τη στιγμή να κρίνεται κατάλληλη για να επιστρÎψει στον πολιτικÏŒ στίβο. ΕκλÎγεται στη Βουλή των Κοινοτήτων το 1959 και καταφÎρνει να ανÎλθει στη «σκιÏŽδη κυβÎρνηση» του ΣυντηρητικοÏ ΚÏŒμματος, με τους ΕργατικοÏς να κυβερνοÏν τη χÏŽρα.
Η πρÏŽτη γυναίκα πρωθυπουργÏŒς της Βρετανίας
ÎŒταν οι Συντηρητικοί επÎστρεψαν στο τιμÏŒνι της χÏŽρας τον ΙοÏνιο του 1970, η Thatcher θα οριστεί υπουργÏŒς σε θÎματα Παιδείας και Επιστήμης. Η πρÏŽτη της τροπολογία μάλιστα για την κατάργηση της δωρεάν διάθεσης γάλακτος στα πανεπιστήμια θα της εξασφάλιζε το παρατσοÏκλι «Î¬ρπαγας του γάλατος».
Η κακή δημοσιÏŒτητα απÏŒ τους υπουργικοÏς της χειρισμοÏς και η άρνηση του πρωθυπουργοÏ Edward Heath να ασπαστεί τις ιδÎες της θα τη βυθίσουν στον πολιτικÏŒ πεσιμισμÏŒ, δηλÏŽνοντας σε τηλεοπτική συνÎντευξη του 1973: «Δεν πιστεÏω ÏŒτι θα δω γυναίκα πρωθυπουργÏŒ στη ζωή μου».
Η πραγματικÏŒτητα Îμελλε ωστÏŒσο να τη διαψεÏσει: την ÏŽρα που οι Συντηρητικοί Îχαναν τις εκλογÎς του 1974, η Thatcher γινÏŒταν η ισχυρή κυρία του πολιτικοÏ σχηματισμοÏ, γεγονÏŒς που θα κεφαλαιοποιοÏνταν την επÏŒμενη χρονιά, ÏŒταν και εκλÎχτηκε ηγÎτιδα του ΣυντηρητικοÏ ΚÏŒμματος, βγάζοντας απÏŒ τη θÎση του τον πρÏŽην πρωθυπουργÏŒ Heath.
Η αδιαφιλονίκητη επικράτησή της στο εσωτερικÏŒ των ΣυντηρητικÏŽν θα της Îδινε την πρωτιά της πρÏŽτης γυναίκας αρχηγοÏ της αξιωματικής αντιπολίτευσης. Η Βρετανία ήταν Îτοιμη για αλλαγή οικονομικής και πολιτικής ρÏŒτας, με την κυβÎρνηση σχεδÏŒν χρεοκοπημÎνη, την ανεργία να μαστίζει και τις συγκροÏσεις στα εργατικά σωματεία να γίνονται καθημερινÏŒτητα.
Η πολιτική αστάθεια θα βοηθήσει τους ΣυντηρητικοÏς να επανÎλθουν στην κυβÎρνηση το 1979, με τη Thatcher να γράφει ιστορία τον Μάιο του ίδιου χρÏŒνου, ÏŒταν και ορκίστηκε πρωθυπουργÏŒς. Ήταν πράγματι η πρÏŽτη γυναίκα επικεφαλής της Βρετανίας!
Τα χρÏŒνια της διακυβÎρνησης
Ως πρωθυπουργÏŒς, η Thatcher θα Îπαιρνε μια σειρά απÏŒ σκληρά μÎτρα για να αντιπαρατεθεί με την Ïφεση που μάστιζε την Αγγλία. Θα μείνει γνωστή για την αναμÏŒρφωση των παραδοσιακÏŽν βιομηχανικÏŽν μορφÏŽν της χÏŽρας, μÎσα απÏŒ τη δριμεία επίθεση που εξαπÎλυσε στα εργατικά συνδικάτα (ÏŒπως οι ανθρακωρÏχοι), αλλά και την ευρεία ιδιωτικοποίηση των δημÏŒσιων συγκοινωνιÏŽν και των προγραμμάτων εργατικής κατοικίας.
ΠολιτικÏŒς της σÏμμαχος ήταν ο ΑμερικανÏŒς πρÏŒεδρος Ronald Reagan, επίσης συντηρητικÏŒς, με τον οποίο μοιράζονταν την ίδια δεξιά πολιτική φιλοσοφία. Η Thatcher θα αντιμετÏŽπιζε μάλιστα και θερμÏŒ στρατιωτικÏŒ επεισÏŒδιο στη διάρκεια της πρÏŽτης διακυβÎρνησης, με τον γνωστÏŒ πÏŒλεμο των νησιÏŽν ΦÏŒκλαντς.
Τον Απρίλιο του 1982, η Αργεντινή θα εισβάλει στα υπÏŒ βρετανική κατοχή νησιά λίγο Îξω απÏŒ τις ακτÎς της λατινοαμερικανικής χÏŽρας, με τη Thatcher να στÎλνει αμÎσως βρετανικά στρατεÏματα να ανακαταλάβουν τα χαμÎνα εδάφη. Τον ΙοÏνιο της ίδιας χρονιάς η Αργεντινή θα παραδινÏŒταν, με τους χειρισμοÏς της Thatcher να κρίνονται ιδιαίτερα επιτυχημÎνοι.
ΔεÏτερη θητεία
Στη διάρκεια της δεÏτερης πρωθυπουργικής της θητείας (1983-1987) η Thatcher θα Îρθει αντιμÎτωπη με μια σειρά απÏŒ πολιτικοÏς αναβρασμοÏς και κοινωνικÎς κρίσεις. Την ίδια εποχή θα λάβει χÏŽρα και η απÏŒπειρα δολοφονίας της (1984), με το βομβιστικÏŒ χτÏπημα του ΙΡΑ ωστÏŒσο να την αφήνει σÏŽα και απτÏŒητη.
Σε επίπεδο εξωτερικής πολιτικής, η Thatcher θα συναντηθεί το 1984 με τον ηγÎτη της Σοβιετικής Ένωσης, Μιχαήλ ΓκορμπατσÏŒφ, την ÏŽρα που θα υπÎγραφε συμφωνία με την κινεζική κυβÎρνηση για την τÏχη του Χονγκ Κονγκ. ÎŒσο για τις αγαστÎς της σχÎσεις με τον Reagan, η Βρετανίδα πρωθυπουργÏŒς θα δηλÏŽσει δημÏŒσια την υποστήριξή της στους αμερικανικοÏς βομβαρδισμοÏς της ΛιβÏης το 1986, επιτρÎποντας τη χρήση των βρετανικÏŽν βάσεων για τις αμερικανικÎς αεροπορικÎς επιδρομÎς.
Τρίτη θητεία και παραίτηση
ΕπιστρÎφοντας στο τιμÏŒνι της Βρετανίας για τρίτη φορά το 1987, η Thatcher θα εισάγει μια ακÏŒμα σειρά ραγδαίων πολιτικÏŽν αλλαγÏŽν: αυτή τη φορά στο στÏŒχαστρο θα τεθεί η Παιδεία και το ΕθνικÏŒ ΣÏστημα Υγείας (NHS). Οι μεταρρυθμίσεις που θα ευαγγελιστεί στο φορολογικÏŒ σÏστημα ωστÏŒσο θα την κάνουν να χάσει την ευρεία υποστήριξη στο εσωτερικÏŒ του πολιτικοÏ της φορÎα, την ίδια στιγμή που μαζικÎς διαδηλÏŽσεις τραντάζουν την κοινωνία συθÎμελα.
Η Thatcher δεν θα κατÎθετε ωστÏŒσο τα ÏŒπλα και θα κατÎβαινε και πάλι υποψήφια για την αρχηγία του ΣυντηρητικοÏ ΚÏŒμματος το 1990. Η σθεναρή αντίσταση ÏŒμως που θα συναντήσει και η Îλλειψη υποστήριξης προς το πρÏŒσωπÏŒ της θα την κάνουν να παραιτηθεί απÏŒ τις βλÎψεις της, ανακοινÏŽνοντας στις 22 Νοεμβρίου 1990 την οριστική της απÏŒσυρση απÏŒ τον πολιτικÏŒ στίβο.
Μία εβδομάδα αργÏŒτερα, στις 28 Νοεμβρίου, η Thatcher θα Îβγαινε απÏŒ την πρωθυπουργική κατοικία στο νοÏμερο 10 της οδοÏ Downing και δεν θα επÎστρεφε ποτÎ...
Η ζωή μετά την πολιτική
ÎŒχι πολÏ αφÏŒτου εγκατÎλειψε την πολιτική της καριÎρα, η Thatcher θα αναγορευτεί ΒαρÏŒνη απÏŒ τη βασίλισσα Ελισάβετ (1992), τίτλος που θα της εξασφάλιζε ισÏŒβια συμμετοχή στη Βουλή των ΛÏŒρδων. ΚατÏŒπιν αποφάσισε να μοιραστεί την ιστορία της ως ηγÎτιδα με δÏο βιβλία, το 1993 και 1995, ενÏŽ το 2002 θα ξαναχτυπήσει συγγραφικά με το νÎο της πÏŒνημα «Statecraft».
Το 2003 θα χάσει αιφνιδίως τον σÏζυγÏŒ της Denis, με τον οποίο είχαν συμπληρÏŽσει περισσÏŒτερα απÏŒ 50 χρÏŒνια κοινοÏ συζυγικοÏ βίου. Η εÏθραυστη υγεία της θα κλονιστεί ακÏŒμα περισσÏŒτερο, ÏŒταν την επÏŒμενη χρονιά θα χάσει και τον στενÏŒ της φίλο και πολιτικÏŒ σÏμμαχο Ronald Reagan.
Το 2005 η Thatcher γιÏŒρταζε τα 80ά της γενÎθλια, μÎσα σε μια λαμπρή τελετή με 600 φίλους και παλιοÏς συνεργάτες, ενÏŽ δÏο χρÏŒνια αργÏŒτερα το άγαλμα της «Σιδηράς Κυρίας» θα Îκανε την εμφάνισή του στη Βουλή των Κοινοτήτων.
Τον ΙοÏλιο του 2011 η θÎση της στη Βουλή των ΛÏŒρδων θα Îκλεινε μια για πάντα, με την κακή κατάσταση της υγείας και την προχωρημÎνη ηλικία της να μην επιτρÎπουν πλÎον τη συμμετοχή στα κοινά. Το τÎλος της πολιτικής της δράσης είχε φτάσει οριστικά.
Η Thatcher, που αντιμετÏŽπίζε πλÎον προβλήματα μνήμης εξαιτίας των πολυάριθμων εγκεφαλικÏŽν επεισοδίων που είχε υποστεί, ζοÏσε σχεδÏŒν απομονωμÎνη στο σπίτι της στο Λονδίνο. Παρά την απÏŒσυρσή της απÏŒ τα φÏŽτα της δημοσιÏŒτητας, παρÎμενε Îνας απÏŒ τους πλÎον ισχυροÏς και περίφημους ΒρετανοÏς ηγÎτες της Ιστορίας.
Το πολιτικÏŒ της στίγμα θα Îμενε ανεξίτηλο στα χρονικά της χÏŽρας, με την αμφιλεγÏŒμενη πολλÎς φορÎς δράση της να αποτελεί ακÏŒμα και σήμερα αντικείμενο διαμάχης μεταξÏ των φανατικÏŽν πολÎμιων και των πιστÏŽν υποστηρικτÏŽν της, αποδεικνÏοντας γλαφυρά την εντυπωσιακή τομή που άφησε στα πολιτικά πράγματα της Βρετανίας, αλλά και σε διεθνÎς επίπεδο.
Η «Σιδηρά ΚυρÎ¯α» απεβίωσε τη ΔευτÎρα, 8 Απριλίου 2013, απÏŒ εγκεφαλικÏŒ επεισÏŒδιο.
e-radio.gr
















