ΤουÏκία-ΗΠΑ Îψαχναν πετÏÎλαιο στο Αιγαίο από το 70!
Τα απÏŒρρητα τηλεγραφήματα για τις επαφÎς των ΗΠΑ με την Τουρκία σχετικά με τις ελληνικÎς αντιδράσεις στις απÏŒπειρες της Άγκυρας να διεξάγει Îρευνες για πετρÎλαιο Îρχονται στη δημοσιÏŒτητα.
Θερμά επεισÏŒδια μεταξÏ Ελλάδας και Τουρκίας προκαλοÏσε η πλεÏση ερευνητικÏŽν σκαφÏŽν στο Αιγαίο απÏŒ τη δεκαετία του '70.
ÎŒπως δημοσιεÏουν τα ΝÎα, αξιοποιÏŽντας την εφαρμογή Public Library of US Diplomacy του Wikileaks, εντÏŒπισαν αμερικανικά τηλεγραφήματα που αποκαλÏπτουν το διπλωματικÏŒ παρασκήνιο των ερευνÏŽν των σκαφÏŽν ''Τσανταρλί'' το 1974 και ''Σισμίκ'' το 1976.
Αμερικανοί διπλωμάτες Îπειτα απÏŒ συναντήσεις με ΤοÏρκους αξιωματοÏχους τον ΙοÏνιο του 1974 διÎδιδαν το μήνυμα ÏŒτι οι Έλληνες ήθελαν να φοβίσουν τις ξÎνες εταιρείες ÏŽστε να μην προχωρήσουν σε Îρευνες πετρελαίου στο Αιγαίο, σÏμφωνα με τηλεγραφήματα.
Ελληνική διαμαρτυρία
Η Ελλάδα διαμαρτυρήθηκε για την ενδεχÏŒμενη συνεργασία των ΑμερικανÏŽν με την τουρκική κρατική εταιρεία πετρελαίου - ενÎργεια που τελικά χρησιμοποιήθηκε υπÎρ της Τουρκίας παρά το γεγονÏŒς ÏŒτι η Îνταση είχε προκληθεί απÏŒ Îρευνες τουρκικοÏ σκάφους.
Στις 17 Ιουνίου 1974 Îνα εμπιστευτικÏŒ πολυσÎλιδο Îγγραφο (1974ANKARA04379) εστάλη απÏŒ τον ΑμερικανÏŒ πρεσβευτή στην Άγκυρα προς το ΣτÎιτ Ντιπάρτμεντ και τον ΟΗΕ, τις πρεσβείες σε Αθήνα, Λευκωσία, Λονδίνο, τα προξενεία ΣμÏρνης, Θεσσαλονίκης, ΚωνσταντινοÏπολης, αλλά και προς πλήθος άλλων αποδεκτÏŽν κυρίως απÏŒ τις στρατιωτικÎς δυνάμεις των ΗΠΑ στο ΝΑΤΟ, στην ΕυρÏŽπη, τον 6ο ΣτÏŒλο καθÏŽς και στις μυστικÎς υπηρεσίες. ΣημαντικÏŒ να σημειωθεί πως σπανίως συναντÏŽνται τηλεγραφήματα με τÏŒσο πολλοÏς αποδÎκτες.
Το διάβημα
Στο εν λÏŒγω Îγγραφο περιγραφÏŒταν η συνάντηση του γενικοÏ διευθυντή του υπουργείου ΕξωτερικÏŽν της Τουρκίας κ. ΣοÏŠζάλ με στÎλεχος της πρεσβείας στην Άγκυρα, κατά την οποία οι Αμερικανοί παρÎλαβαν το διάβημα διαμαρτυρίας της Ελλάδας για τις Îρευνες του τουρκικοÏ ωκεανογραφικοÏ σκάφους ''Τσανταρλί'' στο Αιγαίο.
''ΠιθανÏŽς, το ελληνικÏŒ διάβημα στÏŒχευε στο να "τρομάξει" ÏŒποιες ξÎνες εταιρείες εξετάζουν το ενδεχÏŒμενο να αναλάβουν Îρευνες για λογαριασμÏŒ της Τουρκίας'', Îγραφε στο τηλεγράφημα ο πρεσβευτής Μάκομπερ. Οι ΗΠΑ παρακολουθοÏσαν στενά την κατάσταση ήδη απÏŒ τα τÎλη του προηγοÏμενου μήνα.
Στα στοιχεία εμπιστευτικοÏ τηλεγραφήματος (1974ANKARA04216) φαίνεται ÏŒτι οι Îρευνες για πετρÎλαιο στο Αιγαίο αντιμετωπίζονταν απÏŒ τις ΗΠΑ ως ''αξιÏŽσεις συνÏŒρων και κυριαρχίας''. ΜερικÎς ÏŽρες αργÏŒτερα το ''Τσανταρλί'' Îβγαινε απÏŒ τα Στενά του ΒοσπÏŒρου για να εξερευνήσει τα πετρÏŽματα της υφαλοκρηπίδας. ΤαυτÏŒχρονα απÏŒ πηγÎς του τουρκικοÏ ΠολεμικοÏ ΝαυτικοÏ διÎρρεε σε ξÎνα μÎσα ÏŒτι το πρωί απÎπλευσε απÏŒ τον ΝαÏσταθμο του Μαρμαρά μικρÏŒς στÏŒλος καταδρομικÏŽν - τÎσσερα υποβρÏχια, εννÎα ναρκαλιευτικά και κανονιοφÏŒροι.
Οι ΗΠΑ θα παρείχαν προσωπικÏŒ σε εξερευνητικÏŒ τουρκικÏŒ σκάφος
Την ίδια ημÎρα, εμπιστευτικÏŒ τηλεγράφημα απÏŒ το ΣτÎιτ Ντιπάρτμεντ (1974STATE112403) αναφÎρεται στα συμβÏŒλαια της εταιρείας Geophysical Services Inc., θυγατρικής του αμερικανικοÏ κολοσσοÏ Texas Instruments o οποίος προμήθευε με εξοπλισμÏŒ την τουρκική εταιρεία πετρελαίου TPAO.
Σε ερωτήσεις ΑμερικανοÏ διπλωμάτη σχετικά με το αν η θυγατρική είχε υπογράψει συμβÏŒλαιο για εξερεÏνηση αμφισβητοÏμενων περιοχÏŽν του Αιγαίου και αν γνÏŽριζαν για τη διαμάχη μεταξÏ Ελλάδας - Τουρκίας, εκπρÏŒσωπος της εταιρείας απάντησε ÏŒτι η GSI δεν επιθυμοÏσε να βρεθεί ανάμεσα στα δÏο αντιμαχÏŒμενα κράτη.
ÎŒπως αποκαλÏπτεται στο σχετικÏŒ τηλεγράφημα, η GSI δεν θα συμμετείχε με δικÏŒ της πλοίο αλλά θα παρείχε το τεχνικÏŒ προσωπικÏŒ σε εξερευνητικÏŒ τουρκικÏŒ σκάφος.
Έντονες πιÎσεις
Στις 30 ΜαÎου ο γενικÏŒς γραμματÎας του ελληνικοÏ υπουργείου ΕξωτερικÏŽν κ. Βλάχος, ενημÎρωσε την αμερικανική πρεσβεία στην Αθήνα ÏŒτι εντοπίστηκαν δÏο σκάφη, τα οποία συνοδεÏονταν απÏŒ πλοία του τουρκικοÏ ΠολεμικοÏ ΝαυτικοÏ, να κατευθÏνονται προς τις αμφισβητοÏμενες περιοχÎς. Στις 4 Ιουνίου ανακοινÏŽθηκε ÏŒτι οι Îρευνες του ''Τσανταρλί'' ολοκληρÏŽθηκαν.
ÎŒπως αποκαλÏπτεται στο τηλεγράφημα 1974ANKARA04566, η Τουρκία άσκησε πιÎσεις στους ΑμερικανοÏς στις 12 Ιουνίου κατά τη συνάντηση του ΤοÏρκου υπουργοÏ ΕξωτερικÏŽν με τον πρεσβευτή Μάκομπερ.
ΣυγκεκριμÎνα, αναφÎρθηκε ÏŒτι η θÎση των ΗΠΑ να εκδÏŽσει οδηγία προς τις αμερικανικÎς εταιρείες να παÏσουν τα εξερευνητικά προγράμματα σε αμφισβητοÏμενες περιοχÎς Îβλαπτε τα συμφÎροντα της Τουρκίας, αφοÏ η Ελλάδα είχε ήδη διεξαγάγει Îρευνες.
sigmalive.com
