Παλαιοντολογικό ενδιαφÎÏον στη ÎεοκαισάÏεια με το απολίθωμα χαυλιόδοντα 6 εκ. χÏόνων!
Την σπουδαιÏŒτητα και την σπανιÏŒτητα των παλαιοντολογικÏŽν ευρημάτων της περιοχής τους είχαν την ευκαιρία να κατανοήσουν, μÎσω των πλÎον ειδικÏŽν γεωλÏŒγων-παλαιοντολÏŒγων που πραγματοποιοÏν την ανασκαφή, οι κάτοικοι της Νεοκαισάρειας, με την ιδιαίτερα ενδιαφÎρουσα παρουσίαση που οργάνωσε ο ΙστορικÏŒς ΠολιτιστικÏŒς ΠοντιακÏŒς ΣÏλλογος «Κοτζά Αναστάς», το μεσημÎρι της Κυριακής.
ΟμιλητÎς για τις ανασκαφÎς, που ξεκίνησαν λÏŒγω του ευρήματος του χαυλιÏŒδοντα ενÏŒς μαστÏŒδοντα ο οποίος χρονολογείται περίπου 6 εκ. χρÏŒνια πίσω, ήταν ο επίκουρος καθηγητής ΑΠΘ Δημήτρης ΚωστÏŒπουλος και η αναπληρÏŽτρια καθηγήτρια ΑΠΘ, Ευαγγελία Τσουκαλά. ΠρÏŒκειται για ανακάλυψη που Îγινε μÎσα στο 2014 και ακÏŒμα δεν είναι γνωστÏŒ το πλήρες εÏρος του ενδιαφÎροντος που μπορεί να παρουσιάζει η περιοχή. Τα πρÏŽτα δείγματα ωστÏŒσο είναι ελπιδοφÏŒρα.
Την παρουσίαση άνοιξε απÏŒ μÎρους του συλλÏŒγου ο Σάββας Τσεντίδης, κάνοντας μια σÏντομη ιστορική αναδρομή στους ιδρυτÎς του χωριοÏ και την διαδρομή τους απÏŒ τον ΠÏŒντο στην Ελλάδα μαζί με τον Κοτζά Αναστάς. Στη Νεοκαισάρεια, ανασκαφÎς είχαν ξεκινήσει απÏŒ το 2007 στην τοποθεσία Κάστρο, ενÏŽ ευρήματα είχαν βρεθεί και στο ΜοσχοχÏŽρι, ÏŒπου ανακαλÏφθηκε και ο τάφος μιας πριγκίπισσας. Ο χαυλιÏŒδοντας βρÎθηκε την 1η ΜαÎου απÏŒ τον Νίκο Ξενίδη, ο οποίος μάλιστα τιμήθηκε μαζί με τους παλαιοντολÏŒγους απÏŒ τον σÏλλογο.
Παίρνοντας την σκυτάλη ο κ. ΚωστÏŒπουλος, εξήγησε ÏŒτι αποσπασματικά αποτυπÏŽματα ζωής απÏŒ την παλαιοντολογική περίοδο Îχουν βρεθεί διάσπαρτα στην βÏŒρεια Πιερία. Ο χαυλιÏŒδοντας βρÎθηκε σε άμμο «ΣχηματισμοÏ Λαγοράχης», ÏŒπως ονÏŒμασαν το Îδαφος με την συγκεκριμÎνη σÏσταση λÏŒγω του ÏŒτι απαντάται με μεγαλÏτερη συχνÏŒτητα στο εν λÏŒγω χωριÏŒ. Μάλιστα, στο πάνω στρÏŽμα απÏŒ αυτÏŒ που ήταν ο χαυλιÏŒδοντας, βρÎθηκαν κοχÏλια απÏŒ την περιοχή του ΠÏŒντου, σε Îδαφος «ΣχηματισμοÏ Σφενδάμης», ηλικίας περίπου 5 εκ. χρÏŒνων.
Για την ιστορία αναφÎρθηκε επίσης ÏŒτι το αμÎσως κατÏŽτερο στρÏŽμα Îχει λάβει την ονομασÎ¯α «ΣχηματισμÏŒς Ρυάκια», ÏŒπου σε τÎτοιο Îδαφος και στην κοντινή περιοχή Îχουν βρεθεί θραÏσματα ρινÏŒκερου, που οριοθετείται σε 10 με 15 εκ. χρÏŒνια πριν. ΓυρνÏŽντας στην ανασκαφή της Νεοκαισάρειας, ο κ. ΚωστÏŒπουλος ανÎφερε ÏŒτι το πρÏŽτο στάδιο των εργασιÏŽν ήταν σωστικÏŒ, Îπειτα Îγινε πληρÎστερη καταγραφή και τοπογραφική συντήρηση.
Τα ευρήματα, 15 συνολικά εκ των οποίων τα 14 είναι απÏŒ το ίδιο ζÏŽο, θα μελετηθοÏν διεξοδικά ÏŽστε να μας δÏŽσουν περαιτÎρω πληροφορίες. Ήδη πάντως Îχει δημιουργηθεί η ελπίδα ÏŒτι θα βρεθοÏν κι άλλα στο ίδιο μÎρος, καθÏŽς Îνα νεÏŒτερο εÏρημα ανήκει σε μικρÏŒτερο βοοειδÎς.
Στη συνÎχεια, η κα Τσουκαλά μίλησε για την σπουδαιÏŒτητα της ανακάλυψης και τι σημαίνει γενικά για μια περιοχή, χρησιμοποιÏŽντας κι άλλα σημαντικά παραδείγματα του ελλαδικοÏ χÏŽρου. Πριν απÏŒ την Νεοκαισάρεια, παλαιοντολογικά ευρήματα βρÎθηκαν στη Μηλιά και στα ΑμπÎλια ΓρεβενÏŽν, καθÏŽς και στο ΣιδηρÏŒκαστρο ΣερρÏŽν, χωριά που πλÎον Îχουν μουσειακά εκθετήρια, τα οποία αποτελοÏν πÏŒλο Îλξης.
Δίνοντας κάποια γενικά στοιχεία, η αναπληρÏŽτρια καθηγήτρια αναφÎρθηκε στην εξÎλιξη των μαστÏŒδοντων, κάνοντας λÏŒγο για τα ΜαμοÏθ του νÏŒτου, που ήταν πιο μικρά και ÏŒχι τριχωτά, ÏŒπως το γνωστÏŒ είδος που εξαφανίστηκε κατά την περίοδο των παγετÏŽνων. Αντίστοιχα, τα ΜαμοÏθ που υπήρχαν στον ελλαδικÏŒ χÏŽρο επÎζησαν λÏŒγω καλÏτερου κλίματος. Τα απολιθÏŽματα που βρÎθηκαν στα ΑμπÎλια είναι 400 χιλ. χρÏŒνων, ενÏŽ δίπλα στη Μηλιά μπήκαν στο βιβλίο Γκίνες, καθÏŽς πρÏŒκειται για τους δυο μεγαλÏτερους χαυλιÏŒδοντες που Îχουν βρεθεί, μήκους 4,39 και 5,02 μÎτρων!
Τα ευρήματα αυτά σημαίνουν πολλά για την προÏŠστορία της περιοχής. ΕκτÏŒς απÏŒ το κλίμα της, που απÏŒ τÏŒτε ήταν εÏκρατο ÏŒπως φαίνεται, συμπεραίνουμε ÏŒτι υπήρχε και πλοÏσια βλάστηση. ΑυτÏŒ γιατί πλάσματα σαν αυτά που άφησαν τα ίχνη τους, είχαν ημερήσιες διατροφικÎς ανάγκες 300 κιλά φυτά και 200 κιλά νερÏŒ.
ΠÎραν των εντυπωσιακÏŽν αυτÏŽν στοιχείων, ιδιαίτερης αναφοράς Îτυχε και το παγκÏŒσμιο συνÎδριο παλαιοντολογίας που πραγματοποιήθηκε τον Μάϊο στις ΜηλιÎς, καθÏŽς η προγραμματική σÏμβαση που υπογράφηκε με το Δήμο ΓρεβενÏŽν για την κατασκευή κτιρίου που θα στεγάσει το ΚÎντρο Παλαιοντολογίας. Γενικά οι ανασκαφÎς Îχουν ως αποτÎλεσμα να Îχουν ιδρυθεί 13 ΠαλαιοντολογικÎς εκθÎσεις και η Νεοκαισάρεια ελπίζει να προστεθεί στις περιοχÎς που Îχουν υποδομÎς και επισκεψιμÏŒτητα.
ΑλÎξανδρος Σωματαρίδης
