Σημαντική Îκθεση στο Μανχάταν.Οι αÏχαίοι γνώÏιζαν την ÏπαÏξη της ΑμεÏικής.
Σημαντική Îκθεση στο Μανχάταν, με αρχαίους ελληνικοÏς και ρωμαÏŠκοÏς χάρτες, αποκαλÏπτει ÏŒτι αρχαίοι Έλληνες και Ρωμαίοι γνÏŽριζαν για την Ïπαρξη ηπείρου στους Αντίποδες της Γης.
Χάρτης του 1487 απÏŒ τη λατινική μετάφραση της Γεωγραφίας του Πτολεμαίου, που περιÎχει τους ανÎμους και την πρωτοποριακή για την εποχή προοπτική της επιφάνειας της Γης.
ΠΟΛΥ ΠΡΙΝ ο άνθρωπος φτάσει στο Διάστημα για να παρατηρήσει τη Γη απÏŒ μακριά, Έλληνες και Ρωμαίοι προσπάθησαν να συνειδητοποιήσουν το σχήμα και το μÎγεθος του κÏŒσμου. Οι προσεγγίσεις τους υπήρξαν διαφορετικÎς: οι Έλληνες μÎτρησαν τον κÏŒσμο με βάση τα άστρα, ενÏŽ οι Ρωμαίοι με βάση τις χιλιομετρικÎς αποστάσεις των οδÏŽν τους.
Η Îκθεση, που διοργανÏŽνεται στο Institute for the Study of the Ancient World της ΝÎας ΥÏŒρκης, άνοιξε τις πÏλες της την Παρασκευή 4 Οκτωβρίου 2013 και θα διαρκÎσει Îως τις 5 Ιανουαρίου 2014.
Σε αυτή, ο κÏŒσμος του Έλληνα γεωγράφου Στράβωνα (64 π.X.-24 μ.Χ.) ξεδιπλÏŽνεται μπροστά στον επισκÎπτη. «Η Îκθεση επιτρÎπει να κατανοήσουμε πÏŽς οι αρχαίοι αντιλαμβάνονταν τον χÏŽρο και πÏŽς τον απεικÏŒνιζαν. Η γεωγραφία δεν είναι μÏŒνο χάρτες, αξίζει να εξετάσουμε τη διανοητική διεργασία πίσω απÏŒ αυτοÏς», λÎει η ΡομπÎρτα Κιμ, επικεφαλής της Îκθεσης.
Ο Στράβων είναι ο πρÏŽτος που με τα “Γεωγραφικά” του δημιοÏργησε τον πρÏŽτο ΠαγκÏŒσμιο ΓεωγραφικÏŒ Άτλαντα, ÎργοακριβÎς και ποιοτικÏŒ. Πριν απÏŒ αυτÏŒν, οι ανακαλÏψεις του ΑριστοτÎλη στα τÎλη του 4ου π.Χ. αιÏŽνα γÏρω απÏŒ τις σεληνιακÎς εκλείψεις και τον ορίζοντα, προσφÎρουν τις πρÏŽτες ενδείξεις για τη σφαιρικÏŒτητα της Γης.
Ο ΕρατοσθÎνης (276-194), που εργαζÏŒταν στη Βιβλιοθήκη της Αλεξάνδρειας, είναι αυτÏŒς που υπολÏŒγισε το μÎγεθος της Γης και κατασκεÏασε Îνα σÏστημα συντεταγμÎνων με παράλληλους και μεσημβρινοÏς ÏŒπως το σημερινÏŒ.
Η Γη είναι σφαιρική
Ο ΕρατοσθÎνης γνÏŽριζε ÏŒτι η Γη είναι σφαιρική και υπολÏŒγισε την περιφÎρειά της σε 252.000 στάδια. Δεν ξÎρουμε ÏŒμως την ακρίβεια της μÎτρησης, καθÏŽς δεν ξÎρουμε ποιο είδος σταδίου χρησιμοποίησε. Αν πάντως χρησιμοποίησε το οδοιπορικÏŒ στάδιο (157,50 μÎτρα) τÏŒτε την υπολÏŒγισε σε 39.690 χιλιÏŒμετρα που είναι αρκετά καλÏŒς υπολογισμÏŒς, με δεδομÎνο ÏŒτι σήμερα υπολογίζεται σε 40.007,86 χιλιÏŒμετρα.
Έλληνες και Ρωμαίοι εντÏŒπισαν τον ΑρκτικÏŒ ΚÏκλο, το βÏŒρειο εÏκρατο ημισφαίριο, τον τροπικÏŒ του Καρκίνου και τον ΝÏŒτιο ΠÏŒλο.
Ο σημαντικÏŒτερος πάντως απÏŒ τους Έλληνες γεωγράφους είναι ο ερευνητής στη Βιβλιοθήκη της Αλεξάνδρειας του 2ου αιÏŽνα μ.Χ. ΚλαÏδιος Πτολεμαίος. ΔÏο απÏŒ τα συγγράμματά του, Îνα περί αστρονομίας και Îνα για τη γεωγραφία, μεταφράστηκαν στα λατινικά τον Μεσαίωνα, επηρεάζοντας καθοριστικά τη μετÎπειτα ευρωπαÏŠκή επιστημονική Îρευνα.
Αντίποδες = Αμερική
Η “ΓεωγραφÎ¯α” του Πτολεμαίου προσφÎρει πλήθος στοιχείων για αρχαίους τÏŒπους και πÏŒλεις και επÎτρεψε στους χαρτογράφους του Μεσαίωνα να σχεδιάσουν τον πρÏŽτο σχεδÏŒν σÏγχρονο χάρτη. Η χαρτογραφική μÎθοδος του Πτολεμαίου, γνωστή και ως Mappa Mundi (ΠαγκÏŒσμιος Χάρτης), Îγινε ο κανÏŒνας για τους επÏŒμενους δÏο αιÏŽνες. Οι χάρτες αυτοί ήταν διακοσμημÎνοι με τα σÏμβολα των οκτÏŽ ανÎμων, καθÏŽς και με σÏμβολα που παρÎπεμπαν στον διαχωρισμÏŒ του ΑριστοτÎλη για τα πÎντε θεμελιÏŽδη στοιχεία: τη φωτιά, τη γη, το νερÏŒ, τον αÎρα και τον αιθÎρα.
Να σημειωθεί ÏŒτι ÏŒσοι απÏŒ τους αρχαίους επιστήμονες και γεωγράφους δÎχονταν την σφαιρικÏŒτητα της Γης, γνÏŽριζαν για την Ïπαρξη μιας αντίθετης διαμετρικά διακείμενης ηπείρου, την οποία ονÏŒμαζαν “Αντίποδες της Γης”.
Για τους Αντίποδες είχε γράψει εκτενÏŽς ο στωικÏŒς φιλÏŒσοφος Κράτης απÏŒ την Μάλλο της Κιλικίας, τον δεÏτερο αιÏŽνα π.Χ. Ο Κράτης ήταν απÏŒ τους πρÏŽτους που κατασκεÏασε υδρÏŒγειο σφαίρα, με σημειωμÎνη την ήπειρο που αποκαλοÏσε Αντίποδες (σχÎδιο επάνω).
ΑυτÏŒ και το γεγονÏŒς ÏŒτι ο Πτολεμαίος αντί να διατηρήσει την ακριβή εκτίμηση του ΕρατοσθÎνη για το μÎγεθος της Γης, προτίμησε δική του, πολÏ μικρÏŒτερη εκδοχή, ενθάρρυναν τον ΧριστÏŒφορο ΚολÏŒμβο στην επιδίωξή του να ταξιδÎψει προς δυσμάς αναζητÏŽντας τη μυστηριÏŽδη ήπειρο.
The New York Times
