Τα ΧÏιστοÏγεννα στον Πόντο.
Στον ΠÏŒντο μετονÏŒμασαν το μήνα ΔεκÎμβριο, Χριστιαννάρτς, απÏŒ τη γÎννηση του ΧριστοÏ. Το τσουχτερÏŒ κρÏο, τα χιÏŒνια και οι γιορτÎς των ΧριστουγÎννων, ήταν τα κÏρια χαρακτηριστικά αυτοÏ του μήνα.
Το γεγονÏŒς της γÎννσηης του ΧριστοÏ, αποτελοÏσε τη μεγάλη ελπίδα για τη σωτηρία του κÏŒσμου. Οι προετοιμασίες για τις γιορτÎς ξεκινοÏσαν πολλÎς ημÎρες πριν. ΠρÏŽτο μÎλημα ήταν η κατασκευή του Χριστουγεννιάτικου καραβιοÏ με το οποίο τα παιδιά θα τραγουδοÏσαν τα Ποντιακά κάλαντα.
Παραμονή των ΧριστουγÎννων σταματοÏσαν κάθε εξωτερική δουλειά και συμπλήρωναν τις τελευταίες λεπτομÎρειες για τη μεγάλη γιορτή γιατί: "Τη ΧριστοÏ ÏŒλ' αναλλάχνε και τα πετεινάρα σπάζ'νε" δηλαδή τα ΧριστοÏγεννα ÏŒλοι φοροÏν τα γιορτινά τους και σφάζουν τα κοκÏŒρια.
Τη μÎρα αυτή ÏŒλοι θα φοροÏσαν τα καινοÏργια τους ροÏχα, θα ετοίμαζαν τα πιο καλά φαγητά, θα Îβαζαν στο τζάκι το "ΧριστοκοÏρ" που θα το άναβαν μÏŒλις χτυποÏσε η καμπάνα και θα κρατοÏσαν αναμμÎνη τη φωτιά τα Χριστουήμερα, ÏŒπως Îλεγαν τις Îρες αυτÎς στο Σταυρίν, δηλαδή τις τρεις ημÎρες των ΧριστουγÎννων.
Στη ΣαμψοÏντα τα παιδιά ξεχÏνονταν σε ÏŒλες τις πÏŒρτες του χωριοÏ και με πολÏ ωραία φωνή Îλεγαν τα κάλαντα των ΧριστουγÎννων.
Στην κοινÏŒτητα της Πουλαντζάκης τις γιορτÎς των ΧριστουγÎννων, του νÎου Îτους και των Θεοφανείων επικρατοÏσε η συνήθεια οι ψάλτες, οι δάσκαλοι με τους μαθητÎς των δÏο ανωτÎρω τάξεων και περίπου 15 νÎοι, χωρισμÎνοι σε 2 ομάδες να πηγαίνουν σε ÏŒλα τα σπίτια ανεξαιρÎτως και να ψάλλουν σχετικά τροπάρια των εορτÏŽν.
Στην ΚερασοÏντα πάλι είχαν σαν Îθιμο το "θήμισμα". Τα παιδιά κρατÏŽντας φαναράκι χάρτινο ή τενεκεδÎνιο με τσαμωτÎς πλευρÎς, ή καράβι, πήγαιναν στα σπίτια της ενορίας για να ψάλλουν την "Καλήν ΕσπÎραν", οπÏŒτε ανάλογη με το επάγγελμα που είχε ο νοικοκÏρης θα ήταν στο τÎλος και η ευχή που θα του Îδιναν.
Στην ΤραπεζοÏντα μÎσα σε κλίμα θρησκευτικής φÏŒρτισης, το ξημÎρωμα της Χριστουγεννιάτικης νÏχτας εκατοντάδες πιστοί γÎμιζαν τις εκκλησίες της ΤραπεζοÏντας, τον Άγ. ΓεÏŽργιο της ΜητρÏŒπολης, την Αγ. Μαρίνα, τον Άγ. Βασίλειο, τη ΘεοσκÎπαστο, το ΧριστÏŒ, την Υπαπαντή, τον Άγ. ΓεÏŽργιο Τσαρτακλή και τον Άγ. Ιωάννη Εξωτειχίτη.
Στα ΣοÏρμενα τα κάλαντα τα Îλεγαν συνήθων ÏŒχι τα παιδιά αλλά οι άντρες πηγαίνοντας τη νÏχτα των ΧριστουγÎννω στα σπίτια.
Στη ΝικÏŒπολη ÏŒλοι σχεδÏŒν οι άντρες, μετά την απÏŒλυση της εκκλησίας μαζεÏονταν στο σπίτι του ιερÎα και του εÏχονταν μακροβιÏŒτητα, ζητÏŽντας την ευλογία του.
epontos.blogspot.gr
