Πώς προέκυψε η Τσικνοπέμπτη

Δημοσίευση: 07-03-2013 ώρα 17:20:23

Η Πέμπτη της δεύτερης εβδομάδας του Τριωδίου (Κρεατινής) ονομάζεται Τσικνοπέμπτη ή Τσικνοπέφτη, επειδή την ημέρα αυτή ÏŒλα τα σπίτια ψήνουν κρέας ή λειÏŽνουν το λίπος απÏŒ τα χοιρινά και ο μυρωδάτος καπνÏŒς (τσίκνα) είναι διάχυτος παντού. ΑπÏŒ αυτή την τσίκνα, λοιπÏŒν, έχει πάρει και το ÏŒνομά της η Πέμπτη και λέγεται Τσικνοπέμπτη.

Το έθιμο χάνεται στα βάθη των αιÏŽνων, χωρίς να γνωρίζουμε την προέλευσή του. Εικάζεται, ÏŒμως, ÏŒτι προέρχεται απÏŒ τις βακχικές γιορτές των αρχαίων Ελλήνων και Ρωμαίων, που επιβίωσαν του Χριστιανισμού. Σύμφωνα με τον λαογράφο Δημήτριο Λουκάτο, το φαγοπÏŒτι και το γλέντι της ημέρας είναι «ομοιοπαθητικές προσπάθειες για την ευφορία της γης».

Την Τσικνοπέμπτη, που βρίσκεται στο μέσο του Τριωδίου, ξεκινούν ουσιαστικά οι εκδηλÏŽσεις της Αποκριάς, οι οποίες κορυφÏŽνονται με τα Κούλουμα την Καθαρά Δευτέρα. Ανάλογες γιορτές υπάρχουν στη Γερμανία (Schmutziger Donnerstag = Λιπαρή Πέμπτη) και στη Νέα Ορλεάνη των ΗΠΑ (Mardi Gras = Λιπαρή Τρίτη), που συνδυάζονται με καρναβαλικές εκδηλÏŽσεις.Στο έθιμο της Τσικνοπέμπτης και γενικά στην κρεατοφαγία αντιτίθεται η οργάνωση “Πολίτες για τα ΔικαιÏŽματα της Φύσης και της Ζωής” (ΠΟΦΥΖΩ), που υποστηρίζει την ιδεολογία του «αντισπισισμού» (anti-speciesism), η οποία στρέφεται κατά της καταπάτησης των δικαιωμάτων των ζÏŽων.

Η Τσικνοπέμπτη ανά την Ελλάδα

Στην παλαιά πÏŒλη της Κέρκυρας τελούνται τα Κορφιάτικα Πετεγολέτσια ή αλλιÏŽς Κουτσομπολιά ή Πέτε ΓÏŒλια. Η πετεγολέτσα, το πετεγουλιÏŒ ÏŒπως το λένε οι Κερκυραίοι, δεν είναι άλλο απÏŒ το γνωστÏŒτατο κουτσομπολιÏŒ. Η πετεγολέτσα πραγματοποιείται το βράδυ της Τσικνοπέμπτης, στην Πιάτσα κοντά στην τοποθεσÎ¯α “Κουκουνάρα”, της πÏŒλης τής Κέρκυρας.

Στην Πάτρα έχουμε το έθιμο της Κουλουρούς. Η Γιαννούλα η Κουλουρού πιστεύει λανθασμένα πως ο Ναύαρχος Ουίλσον είναι τρελά ερωτευμένος μαζί της και πως έρχεται να την παντρευτεί. Γι’ αυτÏŒ ντύνεται νύφη και με τη συνοδεία των ΠατρινÏŽν πηγαίνει να προÏ‹παντήσει τον καλÏŒ της στο λιμάνι. Γύρω της οι Πατρινοί διασκεδάζουν με τα καμÏŽματά της.

Στις Σέρρες ανάβονται μεγάλες φωτιές στις αλάνες, στις οποίες αφού ψήσουν το κρέας, πηδούν απÏŒ πάνω τους. Στο τέλος κάποιος απÏŒ την παρέα με χιούμορ αναλαμβάνει τα «προξενιά», ανακατεύοντας ταυτÏŒχρονα τα κάρβουνα με ένα ξύλο.

Στην Κομοτηνή καψαλίζουν την κÏŒτα που θα φαγωθεί την επÏŒμενη Κυριακή (της ΑπÏŒκρεω). Αυτήν την ημέρα τα αρραβωνιασμένα ζευγάρια ανταλλάσσουν δÏŽρα φαγÏŽσιμα. Ο αρραβωνιαστικÏŒς στέλνει στην αρραβωνιαστικιά του μια κÏŒτα, τον κούρκο, και εκείνη στέλνει μπακλαβά και μια κÏŒτα γεμιστή. ÎŒλα αυτά πραγματοποιούν την παροιμία πως ο «Î­ρωτας περνάει απÏŒ το στομάχι».

Στο Ηράκλειο της Κρήτης, μικροί και μεγάλοι περιδιαβαίνουν μεταμφιεσμένοι στους δρÏŒμους και στις πλατείες της πÏŒλης, τραγουδÏŽντας και χορεύοντας.

sansimera.gr

Πώς προέκυψε η Τσικνοπέμπτη νέα, eidiseis, ειδήσεις, news