ΧÏιστουγεννιάτικα διατÏοφικά Îθιμα ανά την Ελλάδα
Οι παραδοσιακÎς συνταγÎς των χριστουγÎννων είναι διαφορετικÎς σε κάθε περιοχή της Ελλάδας καθÏŽς η κάθε μία ανÎπτυξε τις δικÎς της για το γιορτινÏŒ τραπÎζι.
Η εισβολή ξÎνων προτÏπων και οι αλλαγÎς στις διατροφικÎς συνήθειες των Ελλήνων συντÎλεσαν ÏŽστε να «ξεθωριάσουν» οι παραδοσιακÎς συνταγÎς. Ας τρυπÏŽσουμε ÏŒμως στο γιορτινÏŒ τραπÎζι των παπποÏδων μας κι ακÏŒμη παλιÏŒτερα, για να δοÏμε τι συνήθιζαν να τρÏŽνε κάποτε, πριν η αστική γαλοποÏλα με κουκουνάρι και κάστανα μονοπωλήσει τις γιορτινÎς συνταγÎς.
ΕξÎχουσα θÎση στο ελληνικÏŒ χριστουγεννιάτικο τραπÎζι κατείχε το κρÎας και ιδιαίτερα το χοιρινÏŒ. ΑυτÏŒ οφείλεται στο γεγονÏŒς ÏŒτι τα παλαιÏŒτερα χρÏŒνια το κρÎας αποτελοÏσε «είδος πολυτελείας», το οποίο καταναλωνÏŒταν στις γιορτÎς. ΩστÏŒσο, η σφαγή και η κατανάλωση του χοιρινοÏ τα ΧριστοÏγεννα είναι Îθιμο το οποίο Îχει τις ρίζες του στην αρχαιÏŒτητα, μιας και οι γεωργοί θυσίαζαν τα χοιρινά στον ΚρÏŒνο και στη θεά Δήμητρα για την προαγωγή της ευφορίας και της ευκαρπίας της γης και τον εξαγνισμÏŒ του ίδιου του σπιτικοÏ απÏŒ το κακÏŒ και τα δαιμÏŒνια ÏŒλου του χρÏŒνου.
Έτσι, κάθε περιοχή ανά την Ελλάδα ανÎπτυξε τη δική της παραδοσιακή συνταγή:
Επτάνησα: «Πουτρίδα» (χοιρινÏŒ με κουνουπίδι και λάχανο)
ΕÏβοια: «Μπάμπες»: βρασμÎνο παχÏ Îντερο γεμιστÏŒ με συκÏŽτι, σπλήνα και μπαχαρικά, ÏŒπου το χρÏŽμα της σπλήνας συμβÏŒλιζε αν ήταν καθαρÏŒς, ήταν καλÏŒς οιωνÏŒς, αν ήταν κίτρινος και χαραγμÎνος, ήταν δυσοίωνο σημάδι.
Ήπειρος: στα ΖαγοροχÏŽρια της Ηπείρου τα ΧριστοÏγεννα Îφτιαχναν τα “Σπάργανα” (τηγανίτες), τα οποία συμβÏŒλιζαν τα σπάργανα του ΧριστοÏ στη Φάτνη.
Δωδεκάνησα: Τα παραδοσιακά «γιαπράκια», δηλαδή ντολμαδάκια, ÏŒπου το τÏλιγμα του λάχανου γÏρω απÏŒ τον κιμά συμβÏŒλιζε το φάσκιωμα του ΧριστοÏ.
Θράκη: Την παραμονή στο τραπÎζι υπήρχαν εννιά διαφορετικά φαγητά, άβραστα και νηστίσιμα, ÏŽστε να υπάρχει αφθονία φαγητÏŽν ÏŒλο τον χρÏŒνο.
ΕπιπλÎον, χαρακτηριστικÏŒ χριστουγεννιάτικο ελληνικÏŒ Îθιμο σε ÏŒλες τις περιοχÎς αποτελεί το χριστÏŒψωμο. Το ευλογημÎνο ψωμί του ΧριστοÏ ζυμÏŽνεται πάντα με τα εκλεκτÏŒτερα υλικά (λεπτοκοσκινισμÎνο σιταρÎνιο αλεÏρι, ξηροÏς καρποÏς, σησάμι, μπαχαρικά) και πλουμίζεται με ξεχωριστά στολίδια που συμβολίζουν τη θεÏŠκή του δÏναμη. Ανήμερα τα ΧριστοÏγεννα σε κάθε σπίτι ο νοικοκÏρης Îριχνε στο χριστÏŒψωμο κρασί και λάδι, ευχÏŒμενος αφθονία αγαθÏŽν στο σπίτι. Χαρακτηριστική είναι η ρήση: «ÏŒσο νερÏŒ Îχει η θάλασσα τÏŒσο κρασί και λάδι στο σπίτι μας».

Τα γλυκίσματα δεν Îλειπαν απÏŒ το χριστουγεννιάτικο ελληνικÏŒ τραπÎζι. Κυρίαρχος ήταν οι τηγανίτες με μÎλι και κρασί, ÏŒπου το μÎλι συμβÏŒλιζε την αφθονία των αγαθÏŽν για τον υπÏŒλοιπο χρÏŒνο και το κρασί την ευχή «να μεγαλÏŽνει και να «απλÏŽνει» η οικογÎνεια σαν την κληματαριά».
ΦροÏτα ÏŒπως τα ρÏŒδια και τα μήλα υπήρχαν πάντα στο τραπÎζι, Îτσι ÏŽστε η οικογÎνεια να Îχει το «ροδοκÏŒκκινο» χρÏŽμα της υγείας.

Αξίζει να σημειωθεί ÏŒτι τα Χριστουγεννιάτικα διατροφικά ελληνικά Îθιμα εκτÏŒς απÏŒ τη συμβολή τους στην παράδοση ξεχωρίζουν και για την υψηλή τους διατροφική αξία:
• ΧοιρινÏŒ: Ένα τρÏŒφιμο για… «σιδηρά» υγεία! Το χοιρινÏŒ κρÎας αποτελεί μία απÏŒ τις πλουσιÏŒτερες πηγÎς σιδήρου, απαραίτητος για τη σÏνθεση της αιμοσφαιρίνης και την πρÏŒληψη της σιδηροπενικής αναιμίας. ΕπιπλÎον, παρÎχει υψηλής βιολογικής αξίας πρωτεÎνες, οι οποίες είναι αναγκαίες για Îνα καλοσχηματισμÎνο μυÏŠκÏŒ σÏστημα.
• ΜÎλι: Διακρίνεται για την αντισηπτική και αντιμικροβιακή του δράση.
• Ξηροί καρποί (καρÏδια, σουσάμι): πλοÏσια σε ω-3 λιπαρά οξÎα, λιγνάνες και βιταμίνη Ε μας προσφÎρουν ισχυρή αντιφλεγμονÏŽδη, αντιοξειδωτική, αντιθρομβωτική δράση και μας προστατεÏουν απÏŒ πολλά χρÏŒνια νοσήματα.
• ΧριστÏŒψωμο: πλοÏσιο σε σÏνθετους υδατάνθρακες και βιταμίνες του συμπλÎγματος Β, προσφÎρει τÏŒνωση στο μεταβολισμÏŒ, ενÏŽ η υψηλή του περιεκτικÏŒτητα σε φυτικÎς ίνες βελτιÏŽνει τη λειτουργία του πεπτικοÏ συστήματος!
• ΡÏŒδι: Το «φροÏτο της καρδιάς»: πλοÏσιο σε βιταμίνες C, Α, Ε, σίδηρο, κάλιο αντιοξειδωτικÎς (π.χ. πολυφαινÏŒλες), φυτικÎς ίνες μειÏŽνει τις καταστροφικÎς επιδράσεις της κακής χοληστερÏŒλης LDL και την πιθανÏŒτητα εμφάνισης καρκίνου του προστάτη.
Έτσι, δÏο μÎρες πριν την προετοιμασία του χριστουγεννιάτικου τραπεζιοÏ προλαβαίνουμε να επιστρÎψουμε στα ελληνικά διατροφικά Îθιμα, τα οποία ÏŒχι μÏŒνο μας θυμίζουν την παράδοσή μας αλλά συμβάλλουν και στην καλÏτερη υγεία!!!
life2day.gr
