Σαν σήμεÏα ... ΑλÎξανδÏος ΚουμουνδοÏÏος (1815 – 1883)
Διαπρεπής Îλληνας πολιτικÏŒς, με καθοριστική παρουσία και συνεισφορά στο δεÏτερο ήμισυ του 19ου αιÏŽνα. ΔιετÎλεσε δÎκα φορÎς πρωθυπουργÏŒς (ρεκÏŒρ για Îλληνα πολιτικÏŒ), δÏο φορÎς ΠρÏŒεδρος της Βουλής και 18 φορÎς ΥπουργÏŒς.
Ήταν γιος του αγωνιστή της Επανάστασης Σπυρίδωνα Γαλάνη Κουμουνδουράκη, της γνωστής επιφανοÏς οικογÎνειας της Μεσσηνιακής Μάνης. Γεννήθηκε το 1815 στον πÏργο των Κουμουνδουράκηδων στην τοποθεσία Γαρμπελιά του χωριοÏ Κάμπος Αβίας. Μετά το τÎλος του AγÏŽνα μετÎβη στο ΝαÏπλιο, ÏŒπου τελείωσε το Γυμνάσιο και στη συνÎχεια ενεγράφη στη Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου ΑθηνÏŽν. Το 1841 διÎκοψε τις σπουδÎς του για να λάβει μÎρος στην Κρητική Επανάσταση, παρÏŒτι πίστευε στο μάταιο της εξÎγερσης.
ÎŒταν επανήλθε στην Ελλάδα, εγκαταστάθηκε στην Καλαμάτα, ÏŒπου άσκησε τη δικηγορία, αν και δεν είχε λάβει το πτυχίο του. Εκεί τÎλεσε τον πρÏŽτο του γάμο με την Αικατερίνη Μαυρομιχάλη, κÏŒρη της γνωστής οικογενείας της Μάνης, απÏŒ την οποία απÎκτησε δÏο παιδιά, τον Κωνσταντίνο και τη Μαρία. Το 1846 αποφοίτησε απÏŒ τη Νομική και τον επÏŒμενο χρÏŒνο διορίστηκε αντιεισαγγελÎας ΠρωτοδικÏŽν Καλαμάτας. Η καριÎρα του στο δικαστικÏŒ κλάδο ήταν σÏντομη, καθÏŽς τον απορρÏŒφησε η πολιτική.
Για πρÏŽτη φορά εξελÎγη πληρεξοÏσιος Μεσσήνης το 1850, οπÏŒτε άλλαξε το επίθετÏŒ του απÏŒ Κουμουνδουράκης σε ΚουμουνδοÏρος. ΑπÏŒ τÏŒτε Îδινε συνεχÏŽς το παρÏŽν στη Βουλή μÎχρι το θάνατÏŒ του, εκτÏŒς απÏŒ τη διετία 1868-1869. Το 1855 ορκίστηκε ΠρÏŒεδρος της Βουλής κι Îνα χρÏŒνο αργÏŒτερα ΥπουργÏŒς ΟικονομικÏŽν στην κυβÎρνηση του Δημήτριου ΒοÏλγαρη, με τον οποίο ήλθε αργÏŒτερα σε σφοδρή σÏγκρουση. Μετά το θάνατο της γυναίκας του Αικατερίνης ήλθε σε δεÏτερο γάμο με την Ευθυμία Περωτή, απÏŒ την οποία απÎκτησε Îνα γιο, τον Σπυρίδωνα.
Ο ΑλÎξανδρος ΚουμουνδοÏρος υπήρξε σφοδρÏŒς πολÎμιος του ΘρÏŒνου. Μετά την Îξωση του ÎŒθωνα το 1862 ανÎλαβε το Υπουργείο ΔικαιοσÏνης και με τη μετριοπάθεια, αλλά και την αποφασιστικÏŒτητα που τον διÎκρινε, συνÎβαλε στην εμπÎδωση της τάξης. Στις 29 Σεπτεμβρίου 1864 Îγινε απÏŒπειρα δολοφονίας εναντίον του στην οδÏŒ Σταδίου στην είσοδο της Βουλής. Στις 2 Μαρτίου 1865 ανÎλαβε για πρÏŽτη φορά την πρωθυπουργία, συσπειρÏŽνοντας στο κÏŒμμα του («ΚουμουνδουρικÏŒ») φερÎλπιδες πολιτικοÏς, ÏŒπως ο Χαρίλαος ΤρικοÏπης και ο ΘεÏŒδωρος Δηλιγιάννης, με τους οποίους αργÏŒτερα ήρθε σε σÏγκρουση. ΑκολοÏθησαν ακÏŒμη εννÎα πρωθυπουργίες, Îως το 1882, οπÏŒτε αποσÏρθηκε απÏŒ την πολιτική.
Ως υπουργÏŒς και πρωθυπουργÏŒς, ο ΑλÎξανδρος ΚουμουνδοÏρος κατάφερε να εξασφαλίσει στο ακÎραιο τα συμφÎροντα της Ελλάδας, χάρη στη μετριοπάθεια, την ευθÏτητα, την ψυχραιμία και την εξαιρετική τÏŒλμη του. Το μεγαλÏτερο επίτευγμά του στην εξωτερική πολιτική θεωρείται η ειρηνική προσάρτηση της Θεσσαλίας και της Νοτίου Ηπείρου (περιοχή Άρτας) το 1881, αφοÏ πρÏŽτα δεν δίστασε να απειλήσει την Τουρκία με πÏŒλεμο. Το 1866 κατάφερε να ξεπεράσει με επιτυχία τον σκÏŒπελο του ΚρητικοÏ Ζητήματος, καθÏŽς δεν υποτάχθηκε στις απαιτήσεις των Μεγάλων Δυνάμεων που ήθελαν η Ελλάδα να παρασυρθεί σε πÏŒλεμο με την Τουρκία. Πίστευε ÏŒτι μία φιλοπÏŒλεμη πολιτική δεν θα ωφελοÏσε σε τίποτα τη χÏŽρα μας, απÏŒ τη στιγμή που δεν είχε προετοιμαστεί κατάλληλα για πÏŒλεμο.
Στο εσωτερικÏŒ της χÏŽρας, ο ΑλÎξανδρος ΚουμουνδοÏρος φρÏŒντισε με νÏŒμους τη ρÏθμιση της φορολογίας, την αναδιοργάνωση και τον εξοπλισμÏŒ του στρατοÏ, τον αναδασμÏŒ της γης προς ÏŒφελος των ακτημÏŒνων αγροτÏŽν, ενÏŽ με τα κατάλληλα μÎτρα (ΝÏŒμος ΤΟΔ'/1871 «Περί ληστείας») κατάφερε να περιορίσει τη ληστεία σε στεριά και θάλασσα. Ήταν η εποχή της Σφαγής στο Δήλεσι και της απαγωγής του πρωθυπουργοÏ Σωτήριου ΣωτηρÏŒπουλου απÏŒ τον λήσταρχο Λαφαζάνη στα Φιλιατρά Μεσσηνίας. Για να εκτονÏŽσει την κατάσταση Îδωσε αμνηστία σε 100 λήσταρχους, με σκοπÏŒ να πολεμήσουν στην Κρήτη. ΤÎλος, σημαντικÏŒς ήταν και ο νÏŒμος ΦΠΣΤ' «Περί ευθÏνης υπουργÏŽν», με τον οποίο αμÎσως παραπÎμφθηκαν σε ειδικÏŒ δικαστήριο υπουργοί της κυβÎρνησης ΒοÏλγαρη (1877), με την κατηγορία της πλαστογραφίας και της αντιποίησης αρχής («Σιμωνιακά»).
Ο πολιτικÏŒς κÏκλος του ΑλÎξανδρος ΚουμουνδοÏρου Îκλεισε στις 3 Μαρτίου 1882, ÏŒταν δεν Îλαβε ψήφο εμπιστοσÏνης στη Βουλή, παρά τον διπλωματικÏŒ του θρίαμβο με την προσάρτηση της Θεσσαλίας και της Νοτίου Ηπείρου. Ο Χαρίλαος ΤρικοÏπης και οι βουλευτÎς των ΝÎων ΧωρÏŽν τον κατηγÏŒρησαν ÏŒτι «δεν κατÏŒρθωσε να προσαρτήσει ÏŒλη την Ήπειρο». Ο βιολογικÏŒς του κÏκλος Îκλεισε στις 26 Φεβρουαρίου 1883. Τάφηκε στο Α' Νεκροταφείο ΑθηνÏŽν και με απÏŒφαση του Δήμου Αθηναίων η πλατεία πλησίον της οικίας του στην οδÏŒ ΠειραιÏŽς ονομάσθηκε ΚουμουνδοÏρου (νυν Πλατεία Ελευθερίας). Την πολιτική παράδοση της οικογÎνειας συνÎχισαν οι δÏο γιοι του Κωνσταντίνος και Σπυρίδων, που εξελÎγησαν επανειλημμÎνα βουλευτÎς, ενÏŽ διετÎλεσαν και υπουργοÏ.
Ο ΑλÎξανδρος ΚουμουνδοÏρος διÎθετε μεγάλες εκτάσεις στην Αττική και συγκεκριμÎνα στην περιοχή της Ελευσίνας, δίπλα στη θαλασσολίμνη που φÎρει Îκτοτε το ÏŒνομά του (Λίμνη ΚουμουνδοÏρου).
sansimera.gr









