ΕπιστÏοφή στην παÏάδοση: ΧÏιστουγεννιάτικα Îθιμα από Ελλάδα
Το ΧριστÏŒψωμο
Έθιμο, που ξεκίνησε απÏŒ την ΠελοπÏŒννησο και εξαπλÏŽθηκε σε ÏŒλη την Ελλάδα. Το ΧριστÏŒψωμο, είναι το ψωμί του αγρÏŒτη, που ζυμÏŽνεται με τα καλÏτερα υλικά καιστολίζεται με λογής λογής πλουμίδια. Κυρίαρχο διακοσμητικÏŒ στοιχείο ο σταυρÏŒς, που χωρίζει το ψωμί σε 4 κομμάτια. Στο διάκοσμο, συνήθως, μπαίνουν καρÏδια και αμÏγδαλα. Οι νοικοκυρÎς κυλοÏσαν το χριστÏŒψωμο πάνω στο τραπÎζι. Αν το χριστÏŒψωμο Îπεφτε ανάποδα, τÏŒτε θα πήγαινε άσχημα η χρονιά, διαφορετικά θεωροÏσαν ÏŒτι θα πήγαιναν ÏŒλα καλά κατά τη διάρκεια του χρÏŒνου. Στη Σπάρτη το ΧριστÏŒψωμο δεν Îχει σχήμα καρβελιοÏ αλλά σταυροÏ.
Το πάντρεμα της φωτιάς
Το πάντρεμα της φωτιάς γίνεται την παραμονή των ΧριστουγÎννων, κατά τις ÏŽρες του ηλιοβασιλÎμματος, στο τζάκι του σπιτιοÏ. Κάθε είδος ξÏλου που φυτρÏŽνει στο χωριÏŒ, θα λάβει μÎρος στο πάντρεμα της φωτιάς. Την πρÏŽτη θÎση μÎσα στο πανηγÏρι του παντρÎματος της φωτιάς, κατÎχει το πουρνάρι, ο κÎδρος κ.ά. Τη στάχτη της φωτιάς αυτής, κρατάνε οι γυναίκες μÎχρι την ημÎρα των ΦÏŽτων, οπÏŒτε με αυτή φροντίζουν τα δÎντρα του σπιτιοÏ.
Αξιοπαρατήρητο είναι το πάντρεμα της φωτιάς απÏŒ μÎρους των τσοπάνηδων. Οι τσοπάνηδες βÎβαιοι, ÏŒτι κατά την ÏŽρα του παντρÎματος της φωτιάς, θα λείπουν απÏŒ το σπίτι, σκÎφθηκαν να γιορτάσουν το πανηγÏρι αυτÏŒ ÏŒλοι μαζί στην Ïπαιθρο. ΑπÏŒ την προηγοÏμενη μÎρα λοιπÏŒν, κατÎρχονται σε κοινή συμφωνία για τον καθορισμÏŒ της τοποθεσίας, ÏŒπου θα γίνει το πάντρεμα της φωτιάς. Έτσι λοιπÏŒν την κατάλληλη ÏŽρα ανάβουν θεÏŒρατες φωτιÎς, αφοÏ ÏŒλοι μαζί φρÏŒντισαν να λάβει μÎρος στο πάντρεμα της φωτιάς κάθε λογής ξÏλο της περιοχής. Σε λίγο θ' αρχίσουν τα πηδήματα πάνω απÏŒ τη φωτιά, για να μπορÎσουν Îτσι και οι υγιείς να διατηρήσουν την υγεία τους αμείωτη ÏŒλο το χρÏŒνο και οι ασθενείς να μπορÎσουν Îτσι με το πήδημα αυτής της φωτιάς, να αναλάβουν την χαμÎνη τους υγεία. ΤÏŒση δε προσοχή δίνεται στο σημείο αυτÏŒ, ÏŽστε πολλοί άνθρωποι, αφήνουν το πάντρεμα της φωτιάς στο σπίτι και καταφεÏγουν στην Ïπαιθρο, για να πηδήσουν την παντρεμÎνη φωτιά και να αναλάβουν με τον τρÏŒπο αυτÏŒ την υγεία.
